Projeler ve İş Birlikleri

Çalışmalarımız – Projeler

Avrupa Birliği ve diğer hibe projeleri, kurumsal iş birlikleri, kamu iş birlikleri ve çok paydaşlı çalışmalar kapsamında yürüttüğümüz projeleri aşağıda detaylarıyla inceleyebilirsiniz.

Avrupa Birliği ve Diğer Hibe Projeleri

Otizmli Bireyler İçin Afet Hazırlığı: Güvenli ve Erişilebilir Destek Projesi
Malatya İbni Sina Özel Eğitim Uygulama Okulu Projesi
Hatay Özel Eğitim Konteynerleri Projesi
Engelli Çocuk Hakları Ağı Güçlendirme Projesi
Erken Çocukluk Dönemi Kaynaştırma Profesyonelleri için Kanıta Dayalı Stratejileri Çoğaltma ve Aktarma Projesi
Özel Eğitimde Ailelerin Güçlendirilmesi Projesi
Öğreniyorum ve Sınırlarımı Aşıyorum Projesi
Yerel STK’ların Gönüllü Yönetiminde Güçlendirilmesi Projesi
Eğitimde Engelli Hakları; Okulda Birlikte, Hayatta Birlikte I, II ve III
Türkiye Otizm Ağı Güçlendirme Projesi
Otizmli Çocuklarda Cinsel Gelişim ve Eğitim Kılavuzu Hazırlama Projesi
Eğitime Uzanan Yol Projesi
Tablet Bilgisayarım Benim İçin Konuşuyor II
Otizmli Çocukların Eğitimi için Yeni Tablet Uygulamaları Geliştirilmesi Projesi
Beylikdüzü Özel Eğitim İş Uygulama Merkezi Projesi
Bağımsızlığa Yol Verin Projesi
Tablet Bilgisayarım Benim İçin Konuşuyor I
Aile Seminerleri: Bilmek Anlamaktır Projesi
Anne-Babalara Yönelik E-Öğrenme Portalı İle Otizmli Çocukların Okul Öncesi Eğitime Katılımlarının Artırılması
Kaynaştırma ve Bütünleştirmenin Etkinliğini Artırmak için Politika ve Uygulama Önerileri
Otizmli Çocukların Fiziki Bağımsızlıklarını ve Hareketliliklerini Eğitim Yoluyla Geliştirerek Topluma Tam Katılımlarını Destekleme Projesi
Otizm Tarama Projesi
Otizmli Bireyler için Afet Hazırlığı: Güvenli ve Erişilebilir Destek Projesi 2025–2026

2025 yılında başlayan ve Sivil Toplum Gelişim Merkezi’nin “Afet Risk Yönetiminde Sivil Toplum Örgütlerinin Kapasitesinin Desteklenmesi” alt hibe programı tarafından fonlanan bu proje ile İstanbul’da olası bir deprem ve diğer afetler durumunda, otizmli bireylerin güvenliğini sağlamak için toplumun çeşitli kesimlerinin afetlere daha iyi hazırlanmalarını hedefliyoruz. Arama kurtarma personelinin, otizmli bireylerin ve onlara yönelik çalışan STK’ların müdahale kapasitelerini artırarak kriz anında daha etkili hareket etmelerine katkı sağlıyoruz.

Bu kapsamda İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nde görev yapan arama-kurtarma ekiplerine, Afet Platformu üyesi insani yardım sivil toplum kuruluşlarının (STK) gönüllülerine ve otizm alanında çalışan STK’ların üyelerine uygulamalı eğitimler sunacağız. Ayrıca geliştirdiğimiz içerikleri ve broşürleri Tohum Otizm Vakfı Eğitim Portalı’na yükleyerek yaygınlaştıracağız. Projemiz Mart 2026’da tamamlanacak.

Malatya İbni Sina Özel Eğitim Uygulama Okulu Projesi 2025

Bridge to Türkiye Fund desteği ile Malatya’daki İbni Sina Özel Eğitim Uygulama Okulu’nda otizmli öğrencilerin eğitim aldığı 12 özel eğitim sınıfını eğitim materyalleri ve teknolojik cihazlarla donatmayı hedefledik. Bu kapsamda, 12 özel eğitim sınıfının materyallerini teslim ettik. Ayrıca okuldaki öğretmenlere gereksinim duydukları konularda eğitimler sunduk.

Projemizi 2025 Haziran ayında tamamladık.

Hatay Özel Eğitim Konteynerleri Projesi 2023–2025

Bridge to Türkiye Fund desteğiyle, depremden etkilenen otizmli çocukların kesintisiz ve yoğun eğitim ihtiyacını gözeterek 2023 yılında Koç Holding’in Hatay’da kurduğu Umut Kent’te 2 adet özel eğitim konteyner sınıfı açtık. Konteyner sınıfları, otizmli bireylere uygun eğitim ve teknoloji materyalleriyle donattık. Konteyner sınıflarda görev yapan özel eğitim öğretmenleri için düzenli aralıklarla öğretmen eğitimleri gerçekleştirdik. Her bir sınıfta 4 otizmli öğrencinin 2 öğretmen ile eğitim almasını hedefledik.

Projemizi Ağustos 2025’te tamamladık.

Engelli Çocuk Hakları Ağı Güçlendirme Projesi 2020–2024

Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu tarafından yayınlanan Sivil Toplum Ağları Hibe Programı kapsamında finanse edilen projeyi, Engelsiz ve Mutlu Yaşam Derneği liderliğinde Down Sendromu Derneği, Türkiye Spina Bifida Derneği ortaklığında hayata geçirdik. Haziran 2020’de başlayan ve 48 ay süren proje ile engelli çocukların tüm insan haklarından ve temel özgürlüklerinden diğer çocuklarla eşit koşullar altında yararlanmasına katkı sağlamayı, engelsiz bir dünya için adımlar atmayı amaçladık.

İlk aşamada, Engelli Çocuk Hakları Ağı’nın (EÇHA) kurumsal ve organizasyonel yapısını güçlendirmeye, ardından EÇHA’nın sosyal becerilerini geliştirmeye ve üye bileşenlerle iletişimini artırmaya odaklandık. Ayrıca, EÇHA ile yerel ve ulusal düzeydeki kamu kurumları arasında stratejik iş birliklerini teşvik ettik.

Proje kapsamında, Vakıf olarak 14 şehirde kamu temsilcileri, yerel temsilciler ve sivil toplum kuruluşu üyeleriyle toplam 14 yuvarlak masa toplantısı düzenledik ve 280 kişiye ulaştık. 10 üniversite ve 1 yerel yönetim ile iş birliği protokolü imzaladık.

Projeyi 2024 yılında tamamladık. Detaylar için www.echa.org.tr adresini ziyaret edebilirsiniz.

Erken Çocukluk Dönemi Kaynaştırma Profesyonelleri için Kanıta Dayalı Stratejileri Çoğaltma ve Aktarma Projesi Erasmus+ / 2024

Avrupa Birliği Erasmus+ Programı kapsamında, Eskişehir Anadolu Üniversitesi’nin yürüttüğü ve Vakfımızın ortak olarak yer aldığı bu projede, okul öncesi eğitimcilere yönelik günlük okul rutinleri, etkinlikler ve geçişler sırasında çocukların gelişimlerini destekleyecek yazılı ve görsel materyalleri web tabanlı sunduk. Proje kapsamında okul öncesi eğitimcilere yönelik günlük okul rutin, etkinlik ve geçişler sırasında çocukların gelişimlerini destekleyecek kitapçıklar oluşturduk. Ayrıca uzmanların açıklamalarını içeren ve uygulama örneklerini kapsayan videolar çektik ve web portalına ekledik. Bu içeriği bir mesleki gelişim süreci gibi tanımlayarak süreci başarı ile tamamlayanlara sertifika verdik.

Projeyi 2024 yılında tamamladık. Projenin detayları için www.dogalogretimprojesi.com adresini ziyaret edebilirsiniz.

Özel Eğitimde Ailelerin Güçlendirilmesi Projesi 2022

2022 yılında IKGPRO tarafından desteklenen proje ile bütünleştirici eğitim için, özel eğitime ihtiyacı olan öğrencilerin ailelerine destek sağlamayı amaçladık.

Özel hedeflerimiz:

  • Rehberlik Araştırma Merkezlerinde (RAM) çalışan özel eğitim öğretmeni, psikolog ve rehberlik ve psikolojik danışmanların aile desteği konusunda yetkinliklerini artırmak,
  • Özel eğitime ihtiyacı olan öğrencilerin ailelerine destek sağlamak,
  • Aileler için bilgi ve destek mekanizmaları kurarak aileye verilen desteği sürdürülebilir hale getirmek ve bu desteği yurt çapına yaygınlaştırmak.

Proje kapsamında RAM personelinin mesleki yeterliliklerini artırmaya yönelik bir eğitim programı geliştirdik. İstanbul, Ankara, Gaziantep ve Kütahya’daki RAM’lardan seçilen 20 personeli 2 hafta sonu (6 tam gün) boyunca İstanbul’da eğittik. Eğitimden faydalanan personelin, kendi illerinde görev yapan diğer RAM personellerine (20 kişi) en az bir eğitim düzenlemesini ve 1 kez aile atölyesi yapmasını sağladık. RAM personeline düzenledikleri eğitimler ve aile atölyeleri boyunca iş başında süpervizyon verdik. Eğitim programının etkisini ölçmek üzere söz konusu RAM’larda değerlendirme faaliyeti gerçekleştirdik. Projeyi 2022 yılında tamamladık.

Öğreniyorum ve Sınırlarımı Aşıyorum Projesi 2022

Eskişehir Afet Koordinasyon İl Müdürlüğü tarafından yürütülen ve Vakfımızın ortak olarak yer aldığı proje ile otizmli, Down Sendromlu veya zihin yetersizliği olan bireylerin afet ve acil durumlardan sonra doğru becerileri sergileyebilmeleri için bilimsel dayanaklı öğretim uygulamaları kullanarak eğitsel dokümanlar ürettik.

Ürettiğimiz dokümanlarla bireylere afet ve acil durumlar sonrasındaki kriz ve kaos ortamında yalnız kaldıklarında doğru kişilerle iletişim kurma, güvende kalma ve çeşitli risklerin üstesinden gelme gibi beceriler kazandırmayı amaçladık. Proje kapsamında kolay okunur formatta afet ve acil durumlar sözlüğü, uzaktan eğitim portalı, arama ve kurtarma ekiplerine yönelik kılavuz ve dijital kütüphane oluşturduk.

Projeyi 2022 yılında tamamladık. Projenin detayları için afadotizmdown.ogu.edu.tr/moodle adresini ziyaret edebilirsiniz.

Yerel STK’ların Gönüllü Yönetiminde Güçlendirilmesi Projesi 2022

2022 yılında yayınlanan Sivil Toplum Destek Programı – III kapsamında finanse edilen proje ile savunmasız çocuklarla ve onlar için çalışan STK ile gönüllüler arasında yapılandırılmış ve sürdürülebilir bir diyalog kurmayı amaçladık. Projedeki özel hedeflerimiz:

  • Savunmasız çocuklarla ve onlar için çalışan STK'ların gönüllü yönetim kapasitesini iyileştirmek,
  • Gönüllülerin savunmasız gruplarla çalışma becerilerini geliştirmek,
  • Hedef STK'ların kolektif olarak çalışma yeteneğini güçlendirmek,
  • STK'lar için bir gönüllü yönetim programı geliştirmek ve yaymak,
  • Gönüllü destekleri yoluyla savunmasız grupların sosyal katılımını teşvik etmek.

Proje kapsamında bir Gönüllü Yönetim Programı geliştirdik. Gönüllüler için İstismar Önleme Aracı tasarladık. Kapasite Geliştirme Pilot Çalışması yaptık. Gönüllüler için atölyeler düzenledik. Görünürlük faaliyetleri gerçekleştirdik. İzleme ve değerlendirme çalışmaları yürüttük ve bir Gönüllülük Zirvesi düzenledik.

Eğitimde Engelli Hakları; Okulda Birlikte, Hayatta Birlikte I, II ve III 2017–2019

İstanbul Bilgi Üniversitesi Sosyoloji ve Eğitim Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi (SEÇBİR) ortaklığı ve Sabancı Vakfı’nın desteği ile yürüttüğümüz projede, okul öncesi ve ilkokul kademesindeki öğrencilerde engelli farkındalığı yaratmayı; interaktif materyaller ile engelli ve engelsiz öğrencilerin kaynaşmasını sağlamayı amaçladık. Projeyi 2017 – 2019 yılları arasında 3 dönem şeklinde yürüttük.

Projenin I. Döneminde;

  • Başarılı kaynaştırma uygulamalarını tespit etmek için kapsamlı bir alanyazın taraması yaptık; kapsayıcı eğitim başlığının eğitim alanında sıklıkla kullanıldığını gördük.
  • İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün yönlendirmesiyle seçilen 3 pilot okulda bilgilendirme toplantıları yaptık; okul iklimini analiz edebilmek için bir okulda etnografik çalışma yürüttük.
  • 3 okuldan 24 öğretmene engelli hakları, kapsayıcı eğitim ve ayrımcılıkla mücadele konularında 8 haftalık bir eğitim programı uyguladık.
  • Uzmanlardan oluşan içerik geliştirme ekibimiz ile engelli ve engelsiz öğrencilerin kaynaşmasına yönelik animasyon film, kutu oyunu ve etkinlik kitabı hazırladık.
  • Ebeveynlere yönelik bir eğitim modülü geliştirdik; 20 velinin katılımıyla bir atölye çalışması yaptık.
  • Proje sürecinde geliştirdiğimiz tüm içeriği ve deneyimlerimizi diğer öğretmenlerle de paylaşmak için bir öğretmen kılavuzu hazırladık.
  • Pilot okullarda bilgilendirme toplantıları ve hizmet içi eğitimler vererek 150 öğretmene ulaştık.

Projenin II. Döneminde;

  • İlk yıl hazırladığımız animasyon film, kutu oyunu ve etkinlik kitabını İstanbul’daki 2 pilot okulda uyguladık.
  • Tüm içeriği diğer öğretmenlerle de paylaşmak amacıyla bir öğretmen kılavuzu hazırladık.
  • 20 Kasım Çocuk Hakları Günü, 3 Aralık Dünya Engelliler Günü, 10-16 Mayıs Engelliler Haftası gibi belirli gün ve haftalarda 2 pilot okulda kapsamlı farkındalık çalışmaları yürüttük.
  • Okullarda düzenlenen festivallerde yaklaşık 1.500 öğrenciyi Türk İşaret Dili ile Tanışma, Erişebilir Materyaller, Herkes için Erişilebilir Okul, Farklılıklar Birlikte vb. atölyelere kattık.
  • Ürettiğimiz tüm içerikleri ve araştırmaları paylaşmak için bir proje web sitesi kurduk.
  • “Ebeveynlerin Perspektifinden Engellilik Odağında Türkiye’de Kapsayıcı Eğitim” araştırmasını gerçekleştirdik.

Projenin III. Döneminde;

  • 17 ilden 90 öğretmenin katılımıyla İstanbul, İzmir, Erzurum ve Gaziantep buluşma illeri olmak üzere dört bölgede ikişer günlük yüz yüze buluşmalar gerçekleştirdik.
  • Buluşmaların ardından 33 katılımcı aracılığıyla 14 ilde biri dijital olmak üzere toplam 38 etkinlik düzenledik. Bu etkinlikler yoluyla toplamda 765 öğrenciye ve 504 öğretmene ulaştık.
  • İki pilot okulda düzenlenen eğitimlerin ardından öğretmen kılavuzunu güncelledik.
  • Ayrıca, “Pandemi Koşullarında Eğitim: Öğretmen Deneyimleri ve Kapsayıcı Stratejiler” başlıklı bilgi notunu hazırladık ve yayımladık.
  • 10-16 Mayıs Engelliler Haftası’nda #HerkesAynıOlsa etiketiyle bir sosyal medya kampanyası yürüttük ve bu kampanya ile 4 milyonun üzerinde kişiye ulaştık.
Türkiye Otizm Ağı Güçlendirme Projesi 2021

2021 yılında yürüttüğümüz Türkiye Otizm Ağı Güçlendirme Projesi ile otizm alanında çalışan STK’ların savunu becerilerini ve kurumsal kapasitelerini güçlendirmeyi, Ulusal Otizm Eylem Planı (UOEP) çerçevesinde kamu yetkilileri ile somut bir diyalog kurmaya katkı sunmayı ve UOEP için sürdürülebilir bir izleme mekanizması oluşturmayı amaçladık.

Proje kapsamında STK'ların kurumsal kapasitelerini ve savunu becerilerini geliştirme eğitimleri düzenledik. Kurumsal gelişim için mentorluk desteği verdik. STK'lar hakkında sorun alanlarına yönelik haritalama toplantıları yaptık. Otizm Ortaklık Ağı'nın NAAP farkındalık kampanyasını yürüttük. Stratejik ve sürdürülebilir bir izleme için NAAP'ın değişim teorisi ve göstergelerinin haritalanmasını sağladık. NAAP İzleme Raporunu hazırladık. Kamuoyu diyaloğu için yuvarlak masa toplantıları organize ettik.

Projenin detayları için www.otizmturkiye.org adresini ziyaret edebilirsiniz.

Otizmli Çocuklarda Cinsel Gelişim ve Eğitim Kılavuzu Hazırlama Projesi Sivil Düşün

Avrupa Birliği Sivil Düşün Programı: Bizi Bağlayan Özel Şeyler Desteği ile yürüttüğümüz OSB’li Çocuklarda Cinsel Gelişim ve Eğitim Kılavuzu Projesi kapsamında, Vanderbilt Kennedy Center’ın (Vanderbilt Consurtium Lend) cinsel gelişim ve eğitim kılavuzlarını Türkçeye çevirdik ve öncelikle ailelerin ve bu alanla ilgilenen herkesin ulaşabileceği bir hale getirdik.

Kılavuz içeriğini aktarmak için ebeveynlerin ve uzmanların katılımıyla “OSB’li Çocuklarda Cinsel Gelişim ve Eğitim” konulu bir webinar düzenledik. Kitapçığın basılı ve dijital halini ücretsiz olarak yaygınlaştırdık. Kitapçığa web sitemizin “Yayınlar” sayfasından ya da Tohum Otizm Vakfı Eğitim Portalı’nın Kaynaklar seçeneğinden ulaşabilirsiniz.

Eğitime Uzanan Yol Projesi 2017–2019

Trans Anadolu Doğalgaz Boru Hattı Projesi (TANAP) Sosyal ve Çevresel Yatırım Programları kapsamında finanse edilen ve Milli Eğitim Bakanlığı iş birliği ile yürüttüğümüz “Eğitime Uzanan Yol” Projesi’ni 2017-2019 yılları arasında TANAP Doğalgaz Boru Hattı’nın geçtiği 20 ilde (Ardahan, Kars, Yozgat, Erzincan, Giresun, Ankara, Sivas, Kırıkkale, Kütahya, Balıkesir, Edirne, Erzurum, Bayburt, Gümüşhane, Kırşehir, Eskişehir, Bilecik, Bursa, Çanakkale ve Tekirdağ) uyguladık.

İllerde bulunan eğitici eğitmenlerinin ve öğretmenlerin otizm konusunda mesleki kapasitelerini artırmayı, ailelerin ve bölge halkının otizm konusundaki bilgi ve farkındalık düzeyini yükseltmeyi hedefledik. Proje kapsamında 20 ilde toplam 60 özel eğitim sınıfını Milli Eğitim Bakanlığı standartlarına uygun şekilde özel eğitim ve teknoloji materyalleri ile donattık. Gittiğimiz illerde 1500 öğretmene eğitim sunduk, 1800 aileye ve yerel yönetim temsilcisine ulaştık.

Proje kapsamında yayınladığımız kitapçıkları ücretsiz olarak indirebilirsiniz.

Tablet Bilgisayarım Benim İçin Konuşuyor II 2015+

ABD Ankara Büyükelçiliği’nin desteğiyle geliştirdiğimiz ve yürüttüğümüz “Tablet Bilgisayarım Benim İçin Konuşuyor” – Tohum 1 ve Tohum 2 projelerini, teknolojik gelişmelerin otizmli bireylerin eğitiminde kullanılmasını teşvik etmek ve her ortamda eğitim fırsatlarını yaygınlaştırmak amacıyla hazırladık. Proje kapsamında farkındalık seminerleri düzenledik, bir basın toplantısı yaparak projenin tanınırlığını artırdık.

2015 yılında tablet uygulamalarımızı Android versiyonuna çevirdik ve hem App Store’da hem de Google Play Store’da erişime sunduk. Ardından bu uygulamaları Tohum Eğitim mobil uygulamamıza dahil ettik.

Otizmli Çocukların Eğitimi için Yeni Tablet Uygulamaları Geliştirilmesi Projesi 2015–2016

Rotterdam Üniversitesi Mezunlar Derneği’nin desteklediği, Eylül 2015 – Eylül 2016 arasında yürüttüğümüz projemizin amacı, otizmli çocukların eğitiminde kullanılabilecek yeni bir tablet uygulaması geliştirmek, uygulamanın pilot çalışmalarını yapmak ve İstanbul’da farkındalık seminerleri düzenlemektir.

Proje sonucunda çocukların dinlediğini anlama becerisini geliştirmeyi hedefleyen Dinle – Anla mobil uygulamasını geliştirdik. Mobil uygulamayı iOS ve Android tablet ve telefonlardan ücretsiz olarak indirilebilir biçimde hazırladık.

Beylikdüzü Özel Eğitim İş Uygulama Merkezi Projesi 2013–2014

Koç Holding tarafından yürütülen “Ülkem İçin” Projesi kapsamında hayata geçirilen ve 2013-2014 öğretim yılı boyunca desteklenen Beylikdüzü Özel Eğitim İş Uygulama Merkezi Projesi’nde, otizmli bireylere bilimsel eğitim teknikleri aracılığıyla iş becerilerini kazandırma ve iş hayatına hazırlama amacıyla eğitimler sunduk.

Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı olarak faaliyet gösteren Beylikdüzü Özel Eğitim İş Uygulama Merkezi’nde, Tohum Vakfı Özel Eğitim Okulu özel eğitim uzmanlarımız tarafından hizmet içi eğitimler verdik. Bu eğitimlerin ardından, 2013-2014 öğretim yılı boyunca haftada bir kez olmak üzere süpervizyon desteği sağladık.

Geleceğin model okulu olması hedeflenen Beylikdüzü Özel Eğitim İş Uygulama Merkezi’nde yürüttüğümüz bu proje ile eğitimcilere bilimsel tekniklere ve içeriğe sahip müfredat oluşturma ve uygulama konularında destek verdik.

Bağımsızlığa Yol Verin Projesi AB – ASPB

Avrupa Birliği tarafından finanse edilen ve Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ile birlikte yürüttüğümüz “Bağımsızlığıma Yol Verin” projesinin iki amacı bulunmaktadır. Birincisi, gelişim yetersizliği olan (zihin yetersizliği ve otizm) bireylerin toplumsal uyumunda esas olan temel yaya becerilerini kazandırmak, ikincisi ise trafiği yoğun olarak kullanan bireylere, özellikle araç sürücülerine, yolları farklılıkları olan kişilerle birlikte kullandıklarını hatırlatarak farkındalık yaratmaktır.

Proje kapsamında otizmli ve zihin yetersizliği olan çocuklara trafik becerileri kazandırılması için bir eğitim programı geliştirdik ve pilot uygulamalar yaptık. Uygulamalardan sonra eğitim programını nihai hale getirerek bir eğitim kitapçığı ve CD oluşturduk.

Farkındalık Kampanyası Radyo Spotları

Temel Yaya Becerileri Öğretimi Eğitim Videosu
Burçin Terzioğlu
Cezyir Doğan
Özel Tohum Vakfı Özel Eğitim Okulu Öğrencisi Ezgi
Özel Tohum Vakfı Özel Eğitim Okulu Öğrencisi Ali İhsan
Tablet Bilgisayarım Benim İçin Konuşuyor I 2012

2012 yılında ABD Ankara Büyükelçiliği desteği ile gerçekleştirdiğimiz projeyi, teknolojik gelişmelerin otizmli bireylerin eğitiminde nasıl kullanılabileceği ve Türkiye’de uygulanabilecek çözümlerin neler olabileceği sorusundan yola çıkarak hazırladık. Projede otizmli bireylere yönelik ilk Türkçe uygulamaları geliştirdik. Türkiye’de otizmli çocukların eğitimine katkı sunmak, eğitimde teknoloji kullanımını artırmak ve bu uygulamaları eğitim sistemine dahil etmek amacıyla çalıştık. Bu kapsamda Tohum Otizm Vakfı Özel Eğitim Okulu ve Eskişehir Anadolu Üniversitesi Engelliler Araştırma Enstitüsü’nü pilot okullar olarak seçtik.

Projenin başlangıç atölyelerini, ABD’de otizmli bireylerin eğitiminde teknoloji kullanımına dair çalışmalar yapan Micah Eckhardt’ın (Massachusetts Institute of Technology) katılımıyla başlattık. İki gün süren atölyelerin ilkini Eskişehir’de Anadolu Üniversitesi Engelliler Araştırma Enstitüsü uzmanlarıyla, ikincisini ise Tohum Otizm Vakfı Özel Eğitim Okulu uzmanlarıyla gerçekleştirdik. Atölyelere, ilk Türkçe uygulamaları oluşturacak yazılımcılar, bilişim alanındaki örgüt temsilcileri ve İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği bölümünden akademisyenler de katıldı.

Başlangıç ve takip atölyeleri, pilot okullarda aileler ve öğretmenlerle yaptığımız uygulamalar, verilerin toplanması ve raporlamalarla birlikte bir yıl süren proje sonunda, otizmli çocuklar için özel olarak hazırlanmış ilk Türkçe tablet uygulamalarını tamamladık ve bu alandaki ilk adımı attık.

Aile Seminerleri: Bilmek Anlamaktır Projesi 2012–2013

Hollanda Başkonsolosluğu’nun MATRA hibesi tarafından desteklenen projemizi Haziran 2012’de başlattık ve Haziran 2013’te tamamladık. Bu projeyle, İstanbul’da yaşayan ve tercihen yeni tanı almış 0-8 yaş arası otizmli çocukların ebeveynlerini iki günlük seminerlerle bilgilendirerek otizme yakınlaştırmayı ve üniversite gençlerini hem profesyonel hem de sosyal sorumluluk anlamında geliştirmeyi hedefledik. Böylece otizmli çocukların topluma uyumuna katkı sunmayı amaçladık.

Proje kapsamında verdiğimiz iki günlük seminerlerde otizmin özellikleri, otizmde davranış kontrolü, otizmli bireylerle nasıl etkileşim kurulması gerektiği ve otizmli bireylerden yaşamın farklı dönemlerinde nelerin beklenebileceği konularına odaklandık.

Seminerleri, üniversitelerin psikoloji bölümü 3. ve 4. sınıf öğrencileri projeye dahil olan ebeveynlere verdiler. İki günlük seminerler sırasında katılımcı ebeveynlerin otizmli çocuklarıyla psikoloji bölümü 1. ve 2. sınıf öğrencileri ilgilendi. Projeye dahil olan tüm öğrenciler, uzman kadromuzun hazırladığı oryantasyon programından geçti ve proje boyunca aldıkları sorumlulukları, uzman ekibimizin süpervizyonu altında yerine getirdiler.

Anne-Babalara Yönelik E-Öğrenme Portalı İle Otizmli Çocukların Okul Öncesi Eğitime Katılımlarının Artırılması 2010 (AB)

2010 yılında Avrupa Birliği’nin Okul Öncesi Eğitimin Güçlendirilmesi Hibe Programı çerçevesinde, başta anne-babalar olmak üzere tüm aile üyelerine, eğitimcilere, öğretmenlere, uzmanlara ve otizmle ilgilenen herkese yönelik hazırladığımız www.tohumotizmportali.org isimli portalı ücretsiz olarak tüm Türkiye’nin kullanımına sunduk.

Milli Eğitim Bakanlığı’nın desteğiyle Antalya, Edirne, Trabzon, Eskişehir, Samsun, Erzurum, Gaziantep, Van, Kayseri, Denizli, İstanbul ve Bursa’da düzenlediğimiz seminer ve toplantıların ardından, portal ile ilgili gelişmeleri paylaştığımız değerlendirme toplantılarında anne-babaların yanı sıra eğitimciler ve öğrencilerden de yoğun bir katılım oldu.

Deneyimli uzman ve danışman kadromuzun hazırladığı portalda; otizme ilişkin ayrıntılı bilgiler, otizmli çocuklarla evde erken müdahale çalışmaları yürütme, davranış sorunlarıyla başa çıkma ve çocukları yaşamın farklı aşamalarına hazırlama konularında 6 bölüm ve 22 modül oluşturduk. Portal üyeleri ilk 11 modülün testlerini yanıtladıklarında Başlangıç Düzeyi Başarı Belgesi, 22 modülün tamamını yanıtladıklarında ise İleri Düzey Başarı Belgesi almaya hak kazanıyorlar.

Portaldan ücretsiz olarak yararlanabilmek için portalımıza üye olabilirsiniz.

Kaynaştırma ve Bütünleştirmenin Etkinliğini Artırmak için Politika ve Uygulama Önerileri 2010

2010 yılında Sabancı Vakfı Toplumsal Gelişme Hibe Programı kapsamında desteklenen projemizi, Eğitim Reformu Girişimi (ERG) ortaklığıyla tamamladık. Projede hem otizmli çocukların hem de diğer özel gereksinimli çocukların kaynaştırma uygulamaları kapsamında nitelikli eğitim almasını amaçladık.

Proje ile yasalar ve uygulama arasındaki boşluğu doldurmayı, hak sahiplerini bilinçlendirmeyi ve engelli öğrencilerin diğer akranlarıyla aynı koşullarda eğitim alabilmeleri için imkanları geliştirmeyi hedefleyerek pilot uygulamalar gerçekleştirdik.

Yasal mevzuat kaynaştırma eğitimini desteklese de, okulların bu uygulamayı hayata geçirebilmesi için gerekli altyapının yetersiz kaldığını gördük. Bu nedenle öğretmenlere kaynaştırma alanında seminerler verdik; okullarda düzenlediğimiz şenlik ve söyleşilerle velilerin bilinçlenmesini sağladık ve projeyi kamuoyu ile paylaştık. İstanbul’un sosyoekonomik açıdan farklı bölgelerinde 3 pilot okulda uyguladığımız projedeki tüm çalışmaların etkililiğini, bağımsız bir kuruluşun bilimsel yöntemlerle değerlendirmesini sağladık.

Proje sonucunda Türkiye’ye yönelik bir model önerisi geliştirdik ve bunu karar vericilerle ile kamuoyuyla paylaştık. Proje kapsamında oluşturduğumuz raporlar:

Otizmli Çocukların Fiziki Bağımsızlıklarını ve Hareketliliklerini Eğitim Yoluyla Geliştirerek Topluma Tam Katılımlarını Destekleme Projesi 2007

2007 yılında Avrupa Birliği tarafından desteklenen ve Bursa Otistik Çocuklar Eğitim Derneği ile Adana Otizm Derneği ortaklığında yürüttüğümüz projede; Bursa, Adana, Gaziantep, Kocaeli ve İzmir olmak üzere beş pilot bölgede tamamladığımız projede, otizmli çocukların topluma katılımını artırmak için özel eğitim öğretmenlerini ve Rehberlik Araştırma Merkezi (RAM) personelini otizm konusunda eğitmeyi amaçladık. Otizmli çocukların yaş ve gelişim özelliklerini dikkate alarak, ihtiyaçları doğrultusunda eğitim-öğretim imkânlarından en üst düzeyde ve erken dönemde yararlanmalarını sağlamayı hedefledik.

Bu kapsamda:

  • 5 pilot ilde RAM personeline “Aile Eğitimi: Erken Çocukluk (0–3 yaş) Döneminde Otizmli Çocukların Gelişimini Destekleme” ve otizmli çocuğa sahip ailelere çocuklarının gelişimini destekleme becerisi kazandırma konulu eğitimler verdik.
  • Türkiye genelinden Milli Eğitim Bakanlığı tarafından belirlenen 60 özel eğitim öğretmenine 160 saatlik “Otizm Konusunda Uzmanlık Kazandırma” sertifika programını tamamladık.
Otizm Tarama Projesi 2006

2006 yılında Avrupa Birliği tarafından finanse edilen ve Sağlık Bakanlığı’yla iş birliği içinde yürüttüğümüz Otizm Tarama Projesini gerçekleştirdik. Bu proje, Türkiye’de bu alanda yapılan ilk çalışma oldu.

Projede Adana, Bursa, Gaziantep, İzmir ve Kocaeli’ndeki sağlık ocaklarına ve AÇSAP merkezlerine rutin kontroller için götürülen 18–36 ay arasındaki yaklaşık 46.000 çocuğu otizm spektrum bozukluğu riski açısından değerlendirdik. Değerlendirmeyi iki aşamalı olarak yürüttük. Birinci aşamada hemşire ya da ebeler tarafından M-CHAT (Modified Checklist for Autism in Toddlers/Değiştirilmiş Erken Çocukluk Dönemi Otizm Tarama Ölçeği) uyguladık. Bu ölçekte, ebeveyn ya da birincil bakıcı görüşüne dayalı olarak yanıtlanan 23 madde yer aldı. Bu değerlendirme sonucunda risk grubunda yer alan çocuklara hekimler tarafından CHAT (Checklist for Autism in Toddlers/Erken Çocukluk Dönemi Otizm Tarama Ölçeği) uyguladık. CHAT’de ebeveyn görüşlerinin yanı sıra çocuk gözlemlerine de yer verdik. Araştırma bulgularımız, risk açısından iller arasında önemli farklar olduğunu; ancak cinsiyetler arasında büyük bir fark olmadığını gösterdi.

Bu projede elde ettiğimiz sonuçlar, otizm spektrum bozukluğunun yaygınlığını değil, otizm spektrum bozukluğu riskini ortaya koydu. Bu riskin ABD ve Avustralya’daki duruma yakın olduğunu gördük. Türkiye’de erken çocukluk döneminde otizm riskini beş ayrı ilde ve çok büyük bir kitle üzerinde araştıran ilk çalışmayı yürütmüş olduk. Ayrıca araştırma illerinde otizm konusuyla ilişkili yetkililerle toplantılar yaptık ve 1.250 hekim ile sağlık personeline otizme ilişkin eğitimler verdik.

Tüm bu çalışmalarımızla otizme ilişkin bilgilendirme ve farkındalık yaratmada çok önemli bir işlev üstlendik. Ayrıca, otizm riski taşıyan çocukların ebeveynlerini, çocuklarını daha ayrıntılı değerlendirmeler için uzmanlara yönlendirdik ve bu hizmeti çok önemli bir katkı olarak gördük.

Kurumsal İş Birlikleri

Güvenli Trafik Becerileri Kiti Projesi
Adıyaman Özel Eğitim Konteynerleri Projesi
Otizmli Çocuklar Oyunda Projesi
Tohum’dan Gelen Hijyen Projesi
Akbank Şehrin İyi Hali Projesi
Minecraft Projesi
Öğretmen Eğitimleri
Kaynaştırma Eğitimi Animasyon Filmi “Gökkuşağı Okulu”
Güvenli Trafik Becerileri Kiti Projesi 2025+

Doğuş Otomotiv Trafik Hayattır Sosyal Sorumluluk Platformu desteğiyle geliştirdiğimiz Güvenli Trafik Becerileri Eğitim Kiti ile otizmli bireylerin yaya veya toplu taşıma araçlarında karşılaşabilecekleri tehlikeleri fark edebilmeleri için gerekli becerileri kazanmalarını amaçladık.

Kiti, emniyet kemeri takma, trafik ışıklarını kullanarak karşıdan karşıya geçme, okul servisi kullanma ve kask takma gibi önemli trafik becerilerine ilişkin görsel materyallerle hazırladık. Ayrıca, konuşamayan otizmli çocuklar için alternatif iletişim kartları, aileler ve öğretmenler için rehberler ve kontrol listelerini de kitin içerisine ekledik.

Geliştirdiğimiz kiti öğretmenlere ulaştırmak için 3 atölye düzenledik ve 90 öğretmene ulaştık. “Otizmli Bireylere Güvenli Trafik Becerilerinin Öğretimi” başlıklı bir webinar gerçekleştirdik ve kit içeriklerini Tohum Otizm Vakfı Eğitim Portalı’na yükledik.

2025 yılında öğretmen ve aile atölyelerine devam edeceğiz. Güvenli Trafik Becerileri Kiti İçerikleri:

Adıyaman Özel Eğitim Konteynerleri Projesi 2023–2025

Gazella Turizm ve Evolog Lojistik desteğiyle, depremden etkilenen otizmli çocukların kesintisiz ve yoğun eğitim ihtiyacını gözeterek 2023 yılında Koç Holding’in Adıyaman’da kurduğu Umut Kent’te 2 adet özel eğitim konteyner sınıfı açtık. Konteyner sınıfları, otizmli bireylere uygun eğitim ve teknoloji materyalleriyle donattık. Konteyner sınıflarda görev yapan özel eğitim öğretmenleri için düzenli aralıklarla öğretmen eğitimleri gerçekleştirdik. Her bir sınıfta 4 otizmli öğrencinin 2 öğretmen ile eğitim almasını hedefledik.

Projemizi Ağustos 2025’te tamamladık.

Otizmli Çocuklar Oyunda Projesi Ödüllü

Otizmli çocukların sosyal ve oyun becerilerinin desteklenmesi ihtiyacından yola çıkarak Moritoys Oyuncak’ın 6 kutu oyununda otizmli çocuklara yönelik uyarlamalar yaptık ve kullanıcılara “Bu oyunu otizmli bir çocukla nasıl oynarsınız?” sorusunun yanıtını sunduk.

Türkiye’de bir ilk olma özelliği taşıyan bu projede amacımız, tüm çocukları kategorize etmeden, gelişim durumu gözetmeksizin aynı içeriklerde bir araya getirmek ve otizmli çocukların farklı gruplarla sosyal etkileşimlerini artırmaktır.

Otizmli Çocuklar Oyunda Projemizle İbrahim Bodur Sosyal Girişimcilik Ödülü kazandık.

Tohum’dan Gelen Hijyen Projesi 2022

Otizmli çocuklara öz bakım becerilerini kazandırmak, bireysel gelişimlerini artırmak ve bağımsızlıklarını desteklemek amacıyla Henkel ve İstegelsin iş birliğiyle “Kişisel Hijyen Kiti” geliştirdik. 2022 yılında, geliştirdiğimiz kitlerin nasıl kullanılacağını öğretmek için İstanbul, Ankara ve İzmir’de öğretmen atölyeleri düzenledik. Toplam 120 öğretmene ulaştığımız bu atölyelerde, Kişisel Hijyen Kitlerini öğretmenlere teslim ederek otizmli öğrencilerine kişisel hijyen ve öz bakım becerilerini kazandırmaları için destek verdik.

Akbank Şehrin İyi Hali Projesi 2015–2020

2015 yılında başlayan ve 2 yıl düzenlenen Akbank Şehrin İyi Hali Projesi kapsamında Tohum Otizm Vakfı olarak yılın belli dönemlerinde üniversiteli genç gönüllüler ile buluştuk. Proje kapsamında bugüne kadar toplam 300 üniversiteli genç gönüllü ile bir araya geldik. 2019 yılında 100 genç gönüllü ile “Çikolata Atölyesi” gerçekleştirdik. 2020 yılında ise 200 genç gönüllü ile online olarak “Otizm Farkındalık Eğitimi” düzenledik ve otizm farkındalığını artırmak için bir Otizm Farkındalığı Instagram Filtresi geliştirdik.

Minecraft Projesi Atölye

Projede, öğrencilerin Minecraft içinde yaptıkları inşa çalışmaları aracılığıyla görsel algı, 3 boyutlu düşünme ve uzamsal düşünme becerilerini geliştirmeyi hedefledik. Minecraft atölyeleri ile çocuklara eğitimci rehberliğinde veya akran eğitimi sayesinde arkadaşlarıyla birlikte yaparak ve yaşayarak öğrenme fırsatı sunduk.

Öğretmen Eğitimleri 2013

Garanti Bankası’nın desteğiyle gerçekleştirdiğimiz “Otizmli Çocuklar İçin Erken Eğitim Programı Geliştirme ve Etkinlik Çizelgeleri Planlama” konulu eğitimleri 6–7 Ekim 2013 ve 27–28 Ekim 2013 tarihlerinde düzenledik. İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün yaptığı seçimler sonucunda Beylikdüzü, Şişli, Beyoğlu, Beşiktaş, Kağıthane ve Sarıyer ilçelerinde görev yapan 44 öğretmenin eğitimlere katılmasını sağladık.

İkişer gün süren eğitimlerin ilk gününde öğretmenlere teorik bilgiler sunduk; çok sayıda video örneği ve rol yapma çalışmaları ile eğitimi destekledik. Eğitimin ikinci gününde öğretmenlere, Özel Tohum Vakfı Özel Eğitim Okulu’nda gözlem ve uygulama yapma imkânı verdik. Eğitimleri 10:00–16:00 saatleri arasında gerçekleştirdik.

Eğitimlere katılan tüm öğretmenlerle otizm eğitim kiti, “OSB’de Eğitim, Terapi ve Tedavi Yöntemleri” kitapçığı, “Otizm: Şimdi Ne Olacak” kitapçığı, “Otizmli Çocuklara Konuşma Becerilerinin Öğretimi” kitabı, “Otizmli Çocukların Eğitiminde Etkinlik Çizelgeleri” kitabı, Otizmli Çocuklar İçin Erken Eğitim Programı Geliştirme Kontrol Listesi, örnek Bireysel Öğretim Planı ve sunum notlarını paylaştık.

Eğitimlerin sonunda öğretmenlere memnuniyet anketi düzenledik. Anket sonuçlarına göre öğretmenlerin eğitimden faydalanma ve memnuniyet düzeyi 7 üzerinden 7 oldu.

Kaynaştırma Eğitimi Animasyon Filmi “Gökkuşağı Okulu” 2013–2014

Tohum Otizm Vakfı ve Starbucks Türkiye olarak toplumda otizm konusunda farkındalık yaratmayı hedefleyen uzun dönemli iş birliğimiz kapsamında, kaynaştırma eğitimi sürecinde tüm öğrencilerin özel gereksinimli bireylerin varlığı ve özelliklerini fark etmelerini sağlamak amacıyla “Gökkuşağı Okulu” adlı animasyon filmini hazırladık.

2009’dan beri sürdürdüğümüz ortak çalışmalarımıza ek olarak, Starbucks Türkiye’nin destekleriyle hazırlanan Gökkuşağı Okulu animasyon filmi İdil Ar’ın yönetmenliğinde tamamlandı ve Ceyda Düvenci tarafından sosyal sorumluluk kapsamında seslendirildi.

Gökkuşağı Okulu Animasyon Filmi’ni sosyal medya hesaplarımızda paylaşarak geniş kitlelere ulaştırdık. Ayrıca yaygınlaştırma çalışmaları kapsamında, 2013–2014 eğitim-öğretim yılında T.C. Milli Eğitim Bakanlığı iş birliğiyle kaynaştırma eğitimi verilen ilköğretim okullarında filmin gösterimini gerçekleştirdik.

Gökkuşağı Okulu animasyon filmini buradan izleyebilirsiniz:

Gökkuşağı Okulu Animasyon Filmi

Kamu İş Birlikleri

Deprem Bölgesindeki Otizmli Gençler için Spor ve Yaşam Becerileri Projesi
Malatya Destek Eğitim Konteyneri Projesi
Otizmde Tarama, Tanılama ve Eğitim Modelinin Geliştirilmesi Projesi
Liselerde Otizm Elçileri
Okullarda Yaratıcılık Atölyeleri
Otizm Dostu Şehir: Gaziantep Projesi
Eksik Meslek Elemanları Projesi
Teknoloji Yoluyla Otizmli Çocukların Öğrenme Fırsatlarının Artırılması Projesi
OÇEM Kaliteli Eğitim Projesi
Otizmli Gençlerin Üretkenliğinin Artırılması ve İşgücü Piyasasına Geçişlerinin Desteklenmesi
Deprem Bölgesindeki Otizmli Gençler için Spor ve Yaşam Becerileri Projesi 2025

2025 yılında Gençlik ve Spor Bakanlığı’nın “Afetten Etkilenen Gençlerin Güçlendirilmesi Destek Programı” fonu ile hayata geçirdiğimiz bu projede, 6 Şubat depremlerinden etkilenen Malatya’daki Rönesans Konteyner Kentte yaşayan otizmli gençlerin sosyal, fiziksel ve mesleki becerilerini geliştirmek için spor, günlük yaşam ve mesleki eğitim programları oluşturuyoruz. Bu çalışmalarla onların bağımsız yaşama geçişlerini destekliyoruz.

Bu proje ile otizmli gençlerin;

  • Depremin uzun vadeli sonuçlarından olumsuz etkilenmelerini azaltmayı,
  • Topluma uyum sağlamalarına destek olmayı,
  • Fiziksel ve psikolojik iyilik hallerini güçlendirerek beceri kazandırma süreçlerine odaklanmayı ve bağımsızlıklarını artırmayı,
  • Toplumsal yaşamda daha aktif rol almalarını sağlamayı hedefliyoruz.

2025 yılı boyunca otizmli gençler için spor, günlük yaşam ve mesleki eğitim programları oluşturacağız. Bunun yanı sıra günlük yaşam odası ve spor odası materyallerini gönderecek, proje süresi boyunca öğretmenlere iş başında eğitim sunacağız.

Malatya Destek Eğitim Konteyneri Projesi 2023

6 Şubat Kahramanmaraş depremlerinin ardından Sağlık Bakanlığı Zihinsel Özel Gereksinimliler ve Nadir Hastalıklar Daire Başkanlığı ve Malatya Sağlık Müdürlüğü iş birliği ile Malatya Rönesans Konteyner Kent içinde Tohum Otizm Vakfı Destek Eğitim Konteynerini hayata geçirdik.

Proje kapsamında 2 ay 5 gün boyunca destek eğitim konteynerinde bir öğretmen istihdam ettik. 29 otizmli çocuk ve gence toplam 281 saat özel eğitim dersi verdik. Sağlık Bakanlığı gönüllü psikiyatristinin desteğiyle 14 oturum sağlık muayenesi gerçekleştirdik ve 2 aile eğitimi düzenledik.

Ekim 2023’te Malatya Sağlık Müdürlüğü ile imzaladığımız protokol ile konteyneri Yeşilyurt İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü ve Malatya Sağlık Müdürlüğü’nün kullanımına bıraktık.

Otizmde Tarama, Tanılama ve Eğitim Modelinin Geliştirilmesi Projesi 2017

İstanbul Kalkınma Ajansı tarafından desteklenen ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi, İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü ve İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü ile birlikte yürüttüğümüz bu proje kapsamında, Mart–Aralık 2017 tarihleri arasında İstanbul’da gönüllü aile hekimleri ve aile sağlığı elemanlarıyla çalıştık. Aile Sağlığı Merkezlerine gelen 18–36 aylık toplam 9.010 çocuğu otizm tarama ölçeği (M-CHAT) yazılımı kullanarak otizm riski açısından taradık.

Tarama sonucunda ilk aşamada 911 çocuk, ikinci aşamada 322 çocuk riskli bulundu. Muayenesi yapılan 234 çocuktan 73’üne otizm tanısı kondu. İstanbul’un 31 ilçesindeki 127 Aile Sağlığı Merkezinde, 167 aile hekimi ve 88 aile sağlığı elemanı olmak üzere toplam 255 gönüllü ile bu çalışmayı yürüttük.

Proje kapsamında ayrıca 36 RAM personeline eğitsel değerlendirme, 76 okul öncesi öğretmenine kaynaştırma eğitimi verdik. Ailelere yönelik olarak 10 adet kitapçıktan oluşan beceri kazandırma kitapçık seti hazırladık.

Liselerde Otizm Elçileri 2015

2015 yılında hayata geçirdiğimiz bu proje ile lise öğrencilerinin otizme dikkat çekmelerini, otizmli bireylerle anlamlı iletişim kurmalarını sağlayacak sosyal sorumluluk aktiviteleri geliştirmeyi, okul ve ailelerde otizm konusunda farkındalık yaratmayı ve bu farkındalığın sürekliliğini sağlamayı amaçladık.

Liseli gençlerin otizmli bireylere yönelik sosyal sorumluluk projeleri geliştirmesi için gönüllü öğretmen eğitimi ve öğrencilerle yapılan atölye çalışmalarını kapsayan projeyi İstanbul’da 3 lisede yürüttük. Her liseden 5 gönüllü öğretmen ve her öğretmen için 25 öğrenci seçtik.

Öğretmen ve öğrencilerin eğitimi için ayrı eğitim içerikleri geliştirdik. Öğretmenlere 1 günlük oryantasyonla proje hakkında, 4 günlük eğitimle otizm konusunda bilgilendirme yaptık. Sosyal sorumluluk geliştirme atölyelerini yürütme ve uygulama becerisi kazandırdık.

Atölye çalışmalarında, uzmanlarımız projedeki liseleri haftada bir ziyaret ederek öğretmenlere süpervizyon sağladı. Öğrencilerin otizmli bireylerle etkileşim sürecini kolaylaştırmak için oryantasyon etkinlikleri düzenledik.

Okullarda Yaratıcılık Atölyeleri 2015

2015 yılında İstanbul Kalkınma Ajansı tarafından Yaratıcı Endüstriler Mali Destek Programı kapsamında desteklenen Okullarda Yaratıcılık Atölyeleri Projesi ile gelişim yetersizliği bulunan çocukların yaratıcılık becerilerini geliştirmeyi ve İstanbul’da yaratıcı endüstriler sektörünün gelişmesine katkıda bulunmayı amaçladık.

Proje kapsamında 12 kaynaştırma okuluna müzik, resim ve seramik atölyeleri kurduk, eğitici eğitimleri ve farkındalık seminerleri düzenledik.

Otizm Dostu Şehir: Gaziantep Projesi 2015

Gaziantep Büyükşehir Belediyesi ile yürütülen projede; otizmli çocukların erken tanı almasını, erken özel eğitim ile topluma kazandırılmasına öncülük etmeyi ve bunun yurt çapında yaygınlaştırılmasını sağlamayı amaçladık. Bu doğrultuda Gaziantep’te otizm farkındalığı yaratmayı, yerel aktörlerin kapasitesini geliştirmeyi ve Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan Otizm Eylem Planı Taslağını Gaziantep iline ölçeklendirerek yerel düzeyde uygulanmasına katkı sunmayı hedefledik.

2015 yılında proje kapsamında ailelere, eğitimcilere, aile hekimlerine ve çocuk doktorlarına eğitimler verdik.

Eksik Meslek Elemanları Projesi 2013

2013 yılında T.C. Mesleki Yeterlilik Kurumu’na yönelik yürüttüğümüz projede, gelişimsel yetersizliği olan çocuklara yönelik ulusal ve uluslararası yasal-yönetsel düzenlemeler doğrultusunda iyileştirilmiş haklara bağlı hizmetleri sunabilecek sayıda ve donanımda meslek elemanlarının yetiştirilmesini ve istihdam edilmesini desteklemeyi amaçladık.

Projede, bu hedefe ulaşmak için gelişim yetersizliği olan çocuklara yönelik ulusal ve uluslararası yasal-yönetsel düzenlemeler doğrultusunda iyileştirilmiş haklara bağlı hizmetleri sunabilecek meslek elemanlarının yetiştirilmesi ve istihdam edilmesi amacıyla savunu çalışmaları yaptık.

Teknoloji Yoluyla Otizmli Çocukların Öğrenme Fırsatlarının Artırılması Projesi 2012

İstanbul Kalkınma Ajansı tarafından 2012 yılı Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlara Yönelik Bilgi ve İletişim Teknolojileri Odaklı Ekonomik Kalkınma Mali Destek Programı kapsamında desteklenen ve 9 ay süren “Teknoloji Yoluyla Otizmli Çocukların Öğrenme Fırsatlarının Artırılması Projesi” ile dezavantajlı konumda olan otizmli çocukların iletişim, akademik ve günlük yaşamda kullanabilecekleri kavramları teknoloji yardımıyla her ortamda daha etkin, kolay ve eğlenceli öğrenebilmeleri için yeni bir web sitesi hazırladık.

Proje kapsamında Tohum Otizm Vakfı Özel Eğitim Okulu eğitmenlerimiz, otizmli veya zihin yetersizliği olan çocuklara; 0-8 yaş aralığındaki tipik gelişim gösteren çocuklara kazandırılması hedeflenen kavram öğretim setleri için günlük yaşamda kullanabilecekleri 50 eğitim programı seti geliştirdi. Bu setlerde toplam 300 farklı kavram yer aldı. Geliştirdiğimiz 50 eğitim programının 20’si nesne eşleme, 20’si nesne ayırt etme, 10’u nesneleri kategorilerine ayırma üzerine kurgulandı. Böylece hedef grubun şekil, renk, meyve, sebze, içecek vb. kavramları öğrenmelerine katkı sağladık.

Kavram yazılımının yaygınlaştırılması amacıyla İstanbul’da Bağcılar, Kadıköy, Şişli, Zeytinburnu ve Beylikdüzü ilçelerindeki eğitmenlere ve ailelere tanıtıcı seminerler verdik. Çocukların yazılıma ulaşımı ve kullanımı konusunda bilgi sahibi olmalarını sağladık. Yazılımın geliştirilmesinin ardından iki ay boyunca aile ve öğretmen olmak üzere toplam 525 kişiye ulaştık ve 1.050 saat eğitim verdik.

Oyun şeklinde tasarladığımız kavram yazılımını IOS ve Android tabanlı tabletlerden ücretsiz olarak erişime sunduk.

OÇEM Kaliteli Eğitim Projesi 2010–2012

Projede, öğretmenlerin bilimsel dayanaklı uygulamalar konusunda mesleki gelişimlerini sağlamayı, sınıfları çocukların eğitim hedeflerine uygun şekilde düzenleyip materyallerle donatarak zorunlu eğitim çağındaki otizmli çocukların ihtiyaçlarına uygun ve kaliteli eğitim almalarına katkıda bulunmayı amaçladık.

Proje kapsamında toplam 15 atölye çalışması yaptık. 2010-11 eğitim-öğretim yılında 5, 2011-12 eğitim-öğretim yılında ise 10 atölye çalışması gerçekleştirdik. Atölyeleri Pazartesi-Salı günleri İTO Otistik Çocuklar Eğitim Merkezi’nde (OÇEM), Çarşamba günleri ise Lokman Hekim OÇEM’de düzenledik. Böylece her iki okulda toplam 45 gün atölye çalışması yaptık.

İki okulun öğretmenlerini 5 grup halinde 6 kez yerinde gözlem için Tohum Otizm Vakfı’na davet ettik. Merkezimizde ilk ve ikinci dönemlerde ikişer kez olmak üzere, okul müdürlerine yönetici eğitimi sunduk. Tohum Otizm Vakfı’ndan 2 formatörümüz ile okullara toplam 12 kez süpervizyon sağladık.

Otizmli Gençlerin Üretkenliğinin Artırılması ve İşgücü Piyasasına Geçişlerinin Desteklenmesi 2012

İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü, İstanbul Kalkınma Ajansı ve Tohum Otizm Vakfı ortaklığıyla yürüttüğümüz proje kapsamında Beylikdüzü ilçesinde 15–21 yaş aralığındaki otizmli gençlere yönelik bir iş eğitim programı açtık. Program Eylül 2012’de eğitim-öğretime başladı.

Projenin genel amacı, dezavantajlı konumda olan otizmli gençlerin mesleki becerilerini geliştirerek istihdam edilebilirliklerini artırmak ve kendi ayakları üzerinde durabilecek bağımsız yaşam koşullarına katkı sağlamaktır. Alt amaçlar ise:

  • 15–21 yaş arasındaki otizmli gençlerin eğitim alabileceği bir iş eğitim programı geliştirerek fiziki ve eğitim altyapısı oluşturmak,
  • Otizmli gençlere tekstil (emprime baskı operatörlüğü) ve turizm (kat elemanlığı ve çamaşırhane elemanlığı) alanlarında iş becerileri kazandırarak aktif işgücüne katılımlarını sağlamak,
  • Mesleki eğitim almış otizmli gençleri turizm ve tekstil sektörlerindeki işverenlerle buluşturmak ve iş sahibi olmalarına yönelik çalışmalar yapmak,

Projenin hedef kitlesini, 15–21 yaş arasındaki otizmli gençler, onların öğretmenleri, aileleri ve turizm ile tekstil sektöründeki işverenler oluşturdu. Projenin faaliyet planında belirtilen önkoşul becerileri dikkate alarak, iş eğitim programına 18 yaşını doldurmamış, Otistik Çocuklar Eğitim Merkezinden, Özel Eğitim Okulundan veya bir kaynaştırma programından mezun olmuş otizmli gençleri kabul ettik. Proje kapsamında uzman eğitimci desteği sağladık, İş Eğitim Okulu’nda görev alacak eğitimcilerin eğitimlerini üstlendik ve süpervizyon desteği verdik.

Çok Paydaşlı İş Birlikleri

Öğretmenler ve Anne-Babalar için Güvenlik Becerilerinin Öğretimi Kitabı Projesi
Her Sınıf Bir Tohum Projesi
Otizmli Bireylerin İstihdamı Projesi
Depremden Etkilenen Otizmli Çocuklara Eğitim & Teknoloji Desteği Projesi
Bursa Projesi
Öğretmenler ve Anne-Babalar için Güvenlik Becerilerinin Öğretimi Kitabı Projesi 2024–2025

2024–2025 yıllarında Sivil Düşün Programı ve Doğuş Otomotiv Trafik Hayattır Sosyal Sorumluluk Platformu işbirliğiyle hayata geçirdiğimiz bu proje ile “Öğretmenler ve Anne-Babalar İçin Güvenlik Becerileri Öğretimi” kitabının basımını ve yaygınlaştırılmasını amaçladık. Bu rehber kitap ile anne-baba ve öğretmenlerin güvenlik becerilerinin öğretimine ilişkin önyargılarını kırmayı, bu becerilerin neden gerekli olduğunu kavramalarını sağlamayı ve farkındalıklarını artırmayı hedefledik.

Kitap, çocukların sahip oldukları güvenlik becerilerini belirleme, bu becerileri bilimsel dayanaklı öğretim uygulamalarını kullanarak kazandırma, öğretim sürecini planlama ve becerileri farklı durumlara transfer etme konularında rehberlik sunmaktadır. Ayrıca, otizmli çocuklara ev, okul, toplumsal yaşam ve dijital ortam gibi farklı ortamlarda gereken güvenlik becerilerini öğretmeyi hedeflemektedir.

Her Sınıf Bir Tohum Projesi 2015+

2015 yılında başlayan Her Sınıf Bir Tohum Projesi ile özel eğitim sınıflarından faydalanan otizmli çocukların üstün yararını gözeterek nitelikli özel eğitime ulaşmalarını hedefledik. Proje aracılığıyla otizmli çocukların eğitim aldığı özel eğitim sınıflarına bağışçıların desteğiyle eğitim materyalleri ve teknolojik cihazlar sağladık. Ayrıca okullarda öğretmen, akran ve aile eğitimleri düzenledik.

Bugüne kadar Türkiye’deki 43 şehirde 213 özel eğitim sınıfında projeyi hayata geçirdik. Projeden faydalanan sınıflardaki özel eğitim öğretmenleri ile rehberlik ve psikolojik danışmanlardan oluşan “Her Sınıf Bir Tohum Projesi Öğretmenleri Topluluğu”nu kurarak projenin sürdürülebilirliğini sağladık ve düzenli öğretmen eğitimlerine devam ettik.

Her geçen gün daha fazla otizmli çocuğun nitelikli eğitime ulaşması için projemizi sürdürmeye devam ediyoruz.

Otizmli Bireylerin İstihdamı Projesi 2018+

Tohum Otizm Vakfı olarak 2018 yılından bu yana otizmli bireylerin aktif işgücünde yer almasını sağlayan 4 iş birliği projesi yürüttük. Bu projelerde Eker Süt Ürünleri, Net HealthCare (NHL) Lojistik, GlaxoSmithKline (GSK) İlaçları San. ve Tic. A.Ş. ve Arvato Lojistik için 4 iş koçu yetiştirdik ve 23 otizmli gencin işgücünde yer almasını sağladık.

Projelerimiz, iş koçlarına yerinde süpervizyon ve danışmanlık hizmetleri sunarak devam ediyor. Tohum Otizm Vakfı’nın istihdam projelerine ilişkin daha detaylı bilgiyi buradan alabilirsiniz.

Depremden Etkilenen Otizmli Çocuklara Eğitim & Teknoloji Desteği Projesi 2023+

Proje kapsamında 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerinden etkilenen otizmli çocuklar ve ailelerinin ihtiyaç duyduğu eğitim materyallerini, eğitici oyuncakları ve teknolojik cihazları ulaştırmayı hedefledik. Eğitim materyallerini ve eğitici oyuncakları 0-3 yaş, 3-6 yaş, 6-12 yaş ve 12-18 yaş gruplarına göre sınıflandırarak eğitici oyuncak kitleri oluşturduk. Ayrıca tablet, tablet kılıfı ve kulaklık gibi gereksinim duyulabilecek teknolojik cihazları belirleyerek teknolojik eğitim kitleri hazırladık.

Bugüne kadar 1087 eğitici oyuncak kiti ve 854 teknolojik eğitim kiti otizmli çocuklara ulaştırdık. Bu projenin 500 eğitici oyuncak kiti ve 375 teknolojik eğitim kiti Turkish Philanthropy Funds (TPF) tarafından, 100 eğitici oyuncak kiti ve 100 teknolojik eğitim kiti ise Bridge to Türkiye tarafından fonlandı.

Bursa Projesi 2007

Ekim 2007’de Bursa’da otizm konusunda farkındalık yaratmak için bir kampanya başlattık. Ekim ayının ilk iki haftasında yürüttüğümüz kampanya süresince yerel TV ve gazetelerde, belediyeler ve İl Sağlık Müdürlüğü ile iş birliği içinde çalıştık. Kampanya ile, otizmli çocukların yaş ve gelişim özellikleri dikkate alınarak ihtiyaçları doğrultusunda eğitim-öğretim imkânlarından en üst düzeyde ve erken dönemde yararlanmalarını sağlamak için aileleri otizmle ilgili birçok konuda bilgilendirdik. İki hafta boyunca radyolarda cıngıllar yayınladık, TV’lerde otizm ile ilgili filmler gösterdik ve sağlık ocaklarına posterler asarak geniş kitlelere ulaştık.

Bursa Büyükşehir Belediyesi Kütüphane Müdürlüğü iş birliğiyle, Bursa Büyükşehir Kütüphanesi Üftade Gösteri ve Konferans Salonunda “Çocuğunuza Toplumsal Davranışları Siz Öğretin” konulu 2 kez Otizm Aile Toplantıları gerçekleştirdik.

Bursa Otistik Çocuklar Derneği ve Milli Eğitim Bakanlığı iş birliğiyle ilköğretim ve okul öncesi kaynaştırma öğrencilerinin devam ettiği okullarda, özellikle okul öncesi öğretmenlerine ve okul yöneticilerine yönelik, yıl içinde iki oturum olarak “Otizm Nedir? Ailenin Yasal Hakları” başlıklı bilgilendirme toplantıları düzenledik. Böylece özellikle aileden sonra ilk defa okul öncesi sınıflarında öğretmenlerle buluşan çocuklarımızın zaman kaybetmeden tanı almasını ve yoğun eğitime başlamasını sağladık.

Milli Eğitim Bakanlığı ile protokolümüz çerçevesinde ortak çalışmalar yürütülmesini ve OÇEM’lerdeki mevcut eğitimci yetersizliğinin giderilmesi için vakıf olarak destek sağlamayı ele aldık. OÇEM’deki mevcut ihtiyaçları dikkate alarak Tohum Otizm Vakfı Eğitim Koordinatörlüğü öncülüğünde özel bir program hazırladık.